Sluipverbruik meten en verlagen: zo vind je de stille stroomvreters

Stand per 29 september 2026: een gemiddeld Nederlands huishouden heeft ongeveer 450 kWh sluipverbruik per jaar, zo'n 10 procent van het totale stroomverbruik (Overstappen.nl). Bij €0,31 per kWh (Keuze.nl) is dat ongeveer €140 per jaar. Je meet het het snelst via je slimme meter: kijk 's nachts naar je basisverbruik in watt en vermenigvuldig met 8,76 voor kWh per jaar. Per apparaat meet je met een energiemeter tussen stekker en stopcontact. Een slimme stekker verbruikt zelf ook stroom, dus zet hem alleen in bij apparaten die meer sluipen dan hij kost. Nieuwe apparaten mogen sinds 9 mei 2025 in standby maximaal 0,5 watt gebruiken, of 0,8 watt met een display (EUR-Lex).

Sluipverbruik is stroom die apparaten gebruiken terwijl je ze niet gebruikt: in standby, met een lampje of klok aan, of omdat ze verbonden blijven met wifi. Denk aan een tv die op de afstandsbediening wacht, een decoder die updates ophaalt of een adapter die in het stopcontact blijft zitten. Apparaten die altijd aan móéten staan, zoals een koelkast of wifi-router, tellen mee in je basisverbruik, maar zijn geen sluipverbruik in strikte zin.

Op twee manieren: voor het hele huis via je slimme meter en per apparaat met een energiemeter.

1. Slimme meter, hele huis: kijk in de app van je leverancier of via een P1-uitlezer naar je laagste verbruik midden in de nacht. Dat is je basisverbruik in watt. Zie slimme meter uitlezen.
2. Omrekenen: basisverbruik in watt × 8,76 = kWh per jaar (want een jaar heeft 8.760 uur).
3. Energiemeter per apparaat: steek het apparaat een nacht via de meter in het stopcontact, lees het verbruik af, reken om naar per uur en vermenigvuldig met de uren per jaar dat het in standby staat (Overstappen.nl).
4. Uitschakeltest: zet 's nachts stekkerdozen of groepen één voor één uit (niet de groep van koelkast of vriezer te lang) en kijk hoeveel watt het basisverbruik daalt.

Rekenvoorbeeld op basis van watt × 8,76 en de stroomprijs van Keuze.nl (29 september 2026). Het basisverbruik is sluipverbruik plus apparaten die altijd aan staan. Ligt het boven de 100 watt, dan loopt er vaak ergens een grote verbruiker de hele dag door.

Bronnen: sluipverbruik per apparaat van Overstappen.nl; vloerverwarmingspomp en vijverpomp van Milieu Centraal, grote energieslurpers. De kosten zijn omgerekend met de huidige stroomprijs. De grootste winst zit vaak niet in de tv, maar in apparaten die dag en nacht doorlopen. Meer over tv's: stroomverbruik van je tv verlagen.

Alleen bij apparaten die meer sluipen dan de stekker zelf verbruikt. Een slimme stekker met wifi gebruikt zelf doorgaans ongeveer 0,5 tot 1 watt. Dat is 4 tot 9 kWh per jaar, ofwel €1 tot €3.

• Wel zinvol: een close-in boiler die je 's nachts uitschakelt, een tv-hoek met decoder, soundbar en spelcomputer, of een oude vijverpomp op een tijdschema.
• Niet zinvol: een moderne telefoonlader of een nieuw apparaat dat al maximaal 0,5 watt in standby gebruikt.
• Gewone schakelaar werkt ook: een stekkerdoos met aan-uitschakelaar verbruikt zelf niets.
• Pas op: zet geen stroom af van apparaten die updates of opnames nodig hebben, zoals een decoder met een geplande opname, en niet van de koelkast of router.

Bron: EUR-Lex, verordening (EU) 2023/826. Weet je niet of je verbruik hoog is? Vergelijk het met het gemiddelde stroomverbruik; volgens Milieu Centraal is dat 2.430 kWh per jaar. Een lagere stroomprijs levert daarnaast direct geld op: vergelijk energiecontracten.