Wat is DNS en waarom zou je het wijzigen?
Door Joris KerkhofBijgewerkt op Gepubliceerd op 4 min lezen

DNS is de telefoongids van het internet. Standaard gebruik je de DNS van je provider, maar wisselen naar Cloudflare of Google DNS kan je internet sneller en veiliger maken. We leggen uit wat DNS is en hoe je het wijzigt.
Wat is DNS precies?
Elke website heeft een IP-adres (een nummerreeks zoals 142.250.179.78). Maar mensen onthouden geen IP-adressen, ze typen 'google.com' of 'kiesbeter.app'. DNS (Domain Name System) vertaalt domeinnamen naar IP-adressen, vergelijkbaar met een telefoongids.
Bij elke websitebezoek vraagt je computer eerst aan een DNS-server: 'wat is het IP-adres van kiesbeter.app?'. De DNS-server antwoordt, en pas dan kan je computer verbinding maken.
Standaard gebruik je de DNS-server van je provider (KPN, Ziggo, Odido). Die werkt prima, maar kan trager of gefilterd zijn dan alternatieven.
Waarom zou je DNS wijzigen?
- Sneller laden: Cloudflare 1.1.1.1 en Google 8.8.8.8 hebben servers wereldwijd en reageren typisch binnen 10-15 ms. Provider-DNS is meestal 20-30 ms. Niet veel, maar bij elke website-laad telt het.
- Online veiligheid: Cloudflare blokkeert bekende phishing en malware-domeinen automatisch (1.1.1.2). Google biedt 'Safe Browsing'-bescherming.
- Privacy: Cloudflare wist de logs van 1.1.1.1 binnen 25 uur en verkoopt geen DNS-gegevens. Google bewaart langer maar geen inhoudelijke koppeling. Provider-DNS bewaart vaak meer.
- Geen advertenties of tracking: sommige DNS-services (NextDNS, AdGuard DNS) blokkeren advertenties domain-wide. Niet echt sneller maar minder afleidend.
Hoe wijzig je DNS?
Je kunt DNS op twee niveaus instellen:
- Op je apparaat (telefoon, laptop): alleen jouw apparaat. Andere apparaten in huis blijven provider-DNS gebruiken.
- Op je router: alle apparaten in huis gebruiken de nieuwe DNS automatisch. Aanbevolen.
Voor router-wijziging:
- Open de router-instellingen (typisch 192.168.1.1 of 192.168.0.1 in browser).
- Login met de admin-credentials (vaak op de router-onderkant geplakt).
- Zoek 'DNS Settings' of 'Network → DNS'.
- Voer in: Primary: 1.1.1.1 en Secondary: 1.0.0.1 (Cloudflare). Of 8.8.8.8 + 8.8.4.4 (Google).
- Save en restart router.
Op je telefoon (iOS)
Instellingen → Wi-Fi → tik op (i) naast je netwerk → Configureer DNS → Handmatig → voeg 1.1.1.1 toe. Voor mobiele data: gebruik de gratis Cloudflare 1.1.1.1-app. Op Android: Instellingen → Netwerk en internet → Privé-DNS → vul one.one.one.one in (werkt ook op mobiele data; menunamen verschillen per merk).
Veelgestelde vragen
Voor snelheid en privacy: Cloudflare 1.1.1.1. Voor het blokkeren van malware en phishing: Cloudflare 1.1.1.2 (1.1.1.3 filtert ook content voor volwassenen). Voor ad-blocking domain-wide: NextDNS (gratis basisplan, betaalde plus). Google 8.8.8.8 is solide alternatief, maar minder focus op privacy. Vermijd 'gratis' DNS-services van onbekende aanbieders — die monetariseren via verkoop van DNS-data.
Nee, vaak iets sneller. Provider-DNS is meestal 20-30 ms, Cloudflare 10-15 ms. Bij elke websitebezoek scheelt 5-15 ms. Niet enorm, maar bij dagelijks gebruik wel merkbaar. Belangrijk: kies een DNS met servers in Europa zodat de reactie-tijd laag blijft.
Nee, dat is wettelijk niet toegestaan. De Europese open-internetverordening (EU 2015/2120) beschermt netneutraliteit — je provider mag je verkeer niet beperken op basis van bestemming, inclusief DNS-keuze. Sommige providers leiden DNS-verzoeken om naar hun eigen server (DNS-hijacking) bij specifieke domeinen — daar kun je tegen klagen bij ACM.
Een goede VPN gebruikt automatisch een eigen veilige DNS. Hoef je niet zelf in te stellen. Bij twijfel: test op dnsleaktest.com — als die 'No DNS leaks detected' meldt, gebruik je VPN-DNS correct. Lees ook over <a href='/kennisbank/wat-is-vpn-thuisgebruik' class='text-indigo-700 underline hover:text-indigo-800'>VPN-gebruik thuis</a>.
Niet permanent. Bij verkeerde DNS-instelling werkt internet kortstondig niet. Reset je router of zet DNS terug op 'Automatic' / 'DHCP' om weer provider-DNS te krijgen. Geen blijvende schade. Wel: noteer eerst de oorspronkelijke instellingen voordat je wijzigt.
Ja. Sinds 9 juni 2025 is er DNS4EU, een door de Europese Commissie gefinancierde publieke DNS-dienst die volledig binnen de EU draait (joindns4.eu). Het ongefilterde adres is 86.54.11.100; er zijn ook varianten die malware, advertenties of content voor kinderen blokkeren. DNS4EU ondersteunt versleutelde DNS (DNS-over-HTTPS en DNS-over-TLS).